Strengere regelgeving voor zzp’ers in Spanje

Vanaf 1 januari 2025 handhaaft de Nederlandse Belastingdienst streng op schijnzelfstandigheid onder zzp’ers. Dit betekent dat zelfstandigen die zich voordoen als ondernemer maar eigenlijk in een werkgever-werknemerrelatie verkeren, geconfronteerd kunnen worden met forse naheffingen en boetes. Dit roept bij veel zzp’ers vragen op over hoe de situatie in andere Europese landen is geregeld, bijvoorbeeld in Spanje.

De Spaanse situatie rondom schijnzelfstandigheid

In Spanje geldt net als in Nederland een strikte wetgeving rond schijnzelfstandigheid. Schijnzelfstandigheid, oftewel falso autónomo, komt voor wanneer een zzp’er eigenlijk dezelfde werkzaamheden verricht als een werknemer, maar zonder de bijbehorende rechten zoals ontslagbescherming, vakantiegeld en sociale zekerheid. Dit is een groot probleem in Spanje en wordt regelmatig gecontroleerd door de arbeidsinspectie (Inspección de Trabajo).

In Spanje controleert de arbeidsinspectie met regelmaat op overtredingen en misstanden

Spanje heeft een specifieke arbeidswetgeving die gericht is op het tegengaan van deze praktijk. Als zzp’er (autónomo) wordt je geacht te werken voor meerdere opdrachtgevers, om te voorkomen dat je afhankelijk bent van één bedrijf. Wanneer blijkt dat een zelfstandige structureel voor één bedrijf werkt onder vergelijkbare omstandigheden als een werknemer, kan dit worden beschouwd als schijnzelfstandigheid.

Strikte controles en sancties

Net als in Nederland worden er in Spanje strengere controles uitgevoerd om schijnzelfstandigheid tegen te gaan. De arbeidsinspectie kan een zelfstandige die eigenlijk als werknemer wordt beschouwd, herclassificeren als werknemer. Dit leidt ertoe dat het bedrijf waar de zzp’er voor werkt, aansprakelijk kan worden gesteld voor de betaling van achterstallige sociale bijdragen, belastingen en mogelijk boetes.

De Spaanse belastingdienst (Agencia Tributaria) en de sociale zekerheidsautoriteiten (Seguridad Social) werken samen om gevallen van schijnzelfstandigheid te identificeren. Als een zzp’er voor één bedrijf werkt onder een patroon van regelmatige diensten, vaste werktijden en integratie in de bedrijfshiërarchie, kan dit als een vast dienstverband worden gezien.

Het artikel gaat verder onder de foto

De bescherming van TRADE

In Spanje bestaat er echter een speciale categorie voor zzp’ers die vooral voor één bedrijf werken, namelijk de Trabajador Autónomo Económicamente Dependiente (TRADE). Dit is een zelfstandige die ten minste 75% van zijn of haar inkomsten uit één klant haalt, maar zich nog steeds als zelfstandig ondernemer beschouwt. Om als TRADE te worden erkend, moet een contract worden opgesteld dat voldoet aan specifieke voorwaarden, zoals:

1. Het hebben van eigen middelen en verantwoordelijkheid over het werk.
2. Geen werknemers in dienst hebben.
3. Onderhouden van een zekere onafhankelijkheid in de uitvoering van het werk.

Dit contract biedt de zelfstandige extra bescherming, zoals een gelimiteerde werkweek en het recht op compensatie bij beëindiging van het contract zonder gegronde reden. Echter, dit geldt alleen als de zzp’er officieel als TRADE is geregistreerd bij de sociale zekerheidsinstellingen.

Gevolgen voor bedrijven

Voor bedrijven is het belangrijk om te weten dat het inhuren van een zelfstandige onder verkeerde voorwaarden in Spanje ernstige gevolgen kan hebben. Als een zelfstandige als werknemer wordt geherclassificeerd, moet het bedrijf achterstallige sociale zekerheidspremies betalen, en kan het boetes oplopen die variëren afhankelijk van de ernst van de overtreding. Bovendien wordt de zelfstandige dan beschouwd als een vaste werknemer, wat bedrijven kan verplichten om hen alle bijbehorende rechten en vergoedingen te bieden.

✍️ Ook geschreven door Michèl, Spanje-expert en oprichter van Cazahar.com.
👉 Lees meer over de redactie